Economisch gamen: De nieuwe CEO van Xbox
In dit artikel:
De keuze voor een CEO blijkt grote impact te hebben op aandeelhouderswaarde: sterke leiders leveren veel op, zwakke kunnen veel schade veroorzaken. Een treffend voorbeeld is Don Mattrick, die bij de lancering van de Xbox One de console positioneerde als een televisiedoos en inzette op altijd-online functies (ook voor singleplayer), waardoor Xbox een groot deel van de opgebouwde goodwill uit de 360-periode verloor.
Onderzoek toont dat nieuwe CEO’s meestal uit de eigen organisatie komen. Data (S&P 500, 1993–2012) laten zien dat rond driekwart van de benoemingen interne kandidaten zijn; externe aanstellingen vormen een kleinere fractie en vaak hebben zij eerder toch al binnen het bedrijf gewerkt. Die voorkeur is logisch: wie de organisatiecultuur kent en een intern netwerk heeft, kan strategieën effectiever doorvoeren.
Om causale effecten van CEO’s op bedrijfswaarde beter te begrijpen, gebruiken economen soms natuurlijke experimenten. Een studie die onverwachte overlijdens van CEO’s analyseert (Jenter, Matveyev en Roth, 2018) laat zien dat zulke overlijden directe koersreacties veroorzaken. Interessant is dat het effect afhankelijk is van leeftijd en zittingsduur: het overlijden van jonge, kortzittende bestuurders gaat vaak samen met koersdalingen, terwijl het overlijden van oudere, langzittende CEO’s gemiddeld met koersstijgingen gepaard gaat (in de studie werd bijvoorbeeld een daling van ongeveer 4,2% gezien bij jonge CEO’s versus een stijging van ongeveer 3,6% bij oudere CEO’s). Dat wijst erop dat recent aangetreden leiders nog geen positieve strategie hebben kunnen neerzetten, terwijl veteranen mogelijk vasthouden aan verouderde beleidslijnen.
De recente benoeming van Asha Sharma als nieuwe baas van Xbox past in deze discussie. Sharma komt uit Microsoft zelf, wat voordelig is als Xbox dieper wil inzetten op AI en zo korte lijnen met interne AI-teams nodig heeft. Analist Joost van Dreunen suggereert dat Sharma’s benoeming ook een strategisch signaal kan zijn: Microsoft zou op termijn afstand kunnen nemen van de Xbox-divisie, en Sharma mogelijk klaarmaken voor een grotere topfunctie binnen Microsoft. Die lezing weerspiegelt dat Xbox relatief klein is binnen Microsoft en dat de verwachte synergieën tussen Game Pass en Microsoft-clouddiensten minder opbrengen dan gehoopt; hardware-initiatieven van Microsoft zijn historisch ook wisselend verlopen.
Wat Sharma concreet zal veranderen in de koers van Game Pass en Xbox zal de tijd uitwijzen, maar grote, structurele aanpassingen lijken aannemelijker dan louter geleidelijke bijsturing. Auteur Mark Dijkstra (VU Amsterdam) observeert dit vanuit een economische bril met liefde voor gaming.