Economisch gamen: Games als investering
In dit artikel:
Afgelopen week woonde Mark Dijkstra de première bij van Press Start for Nostalgia, een Nederlands-Braziliaanse documentaire van Bruno Ramos over retro-gaming en verzamelaars. De film toont mensen met indrukwekkende collecties — vaak honderden cartridges en exemplaren met een marktwaarde van duizenden tot tienduizenden euro’s — en onderzoekt waarom zij die spullen bewaren. Dijkstra, universitair docent Finance en fervent gamer, gebruikte de aanleiding om te onderzoeken of retro-games ook verstandige investeringen kunnen zijn.
Als casus berekende hij rendementen op basis van een gesimuleerde portefeuille samengesteld uit Game of the Year-titels volgens Electronic Gaming Monthly (EGM). Voor elk gekozen spel schatte hij de oorspronkelijke winkelprijs van een nieuw exemplaar, en vergeleek die met de hoogste recent op eBay betaalde prijzen. Een illustratief voorbeeld: had je Mario Kart 64 in 1996 voor circa $70 bewaard, dan had je dat exemplaar volgens een recente verkoop in 2026 mogelijk voor ongeveer $60.000 kunnen verkopen — een jaarlijks rendement van ruwweg 25%.
Algemene uitkomst: veel klassieke titels stegen qua waarde ongeveer gelijk met wat hetzelfde startkapitaal in de S&P500 had opgeleverd. Street Fighter 2 is een concreet voorbeeld: een investering van circa $70 in 1992 leidde via eBay-verkopen tot een bedrag dat vrijwel overeenkomt met wat die $70 in de S&P500 had gedaan (rond $1.100), oftewel een jaarlijks rendement van ongeveer 8–9%. Tegelijkertijd bestaan er uitschieters die veel beter presteerden dan de aandelenmarkt (onder meer enkele Mario-, Donkey Kong- en Halo-titels). Meer recente games tonen vaak nog lagere absolute opbrengsten en bij de allernieuwste titels kunnen rendementen zelfs negatief zijn omdat nieuwe exemplaren goedkoper blijven dan tweedehands gekochte.
Dijkstra waarschuwt echter dat zijn berekening gunstig voor de verzamelaars uitvalt: hij nam bijna uitsluitend de hoogste, recent betaalde eBay-prijzen (veelal professioneel gegradeerde, mint-conditie exemplaren). In de praktijk krijg je meestal minder voor een persoonlijk exemplaar. Verder zijn fysieke games veel minder liquide dan aandelen: ze kosten tijd en geld om te laten graden, te koop te zetten, te verzenden en transacties af te handelen. Schaalbaarheid is beperkt — het verkopen van tientallen identieke top-exemplaren is niet te vergelijken met het direct verhandelen van ETF’s — en het risico is hoger doordat de waarde sterk afhankelijk is van niche-sentiment binnen de retro-scene.
Samengevat: retro-games kunnen hoge rendementen laten zien en sommige titels hebben buitenproportioneel gestegen, maar als beleggingsstrategie zijn ze nadelig ten opzichte van gespreide, liquide ETF’s vanwege selectiebias, transactiekosten, illiquiditeit en concentratierisico. Voor de verzamelaars die in de documentaire aan het woord komen telt dat vaak niet: hun collectie heeft ook immateriële waarde — herinnering, status en plezier — waardoor zij meestal niet bereid zijn te verkopen. De documentaire verschijnt binnenkort op YouTube.